کتاب درسی «زبان فارسی» برای دانشگاه‌های تاجیکستان منتشر شد

Китоби дарсии «Забони форсӣ» мунташир шуд

پژوهشگاه فرهنگ فارسی- تاجیکی در ادامه‌ همکاری با وزارت معارف و علم جمهوری تاجیکستان و در پی درخواست ریاست دانشگاه دولتی تاجیکستان، کتاب درسی «زبان فارسی» را منتشر کرد.
کتاب مذکور که ویراست دوم و تکمیلشده است، برای دانشجویان سال اول رشتة «فیلولوژی ایران» در دانشگاه‌های تاجیکستان فراهم گردیده و متشکل از قسمت‌های زیر می‌باشد:
– پیشگفتار مؤلف؛
– بخش اول. آواهای زبان فارسی؛
– بخش دوم. حروف فارسی؛
– بخش سوم. قواعد املا. محاوره.
مطالب این کتاب به دو خط – سریلیک و فارسی و نیز همراه با آوا‌نگاری لاتین تهیه شده است که برای دانش‌آموز امکان خوب شناخت املای واژه‌ها و خواندن نمونة متن‌ها را فراهم می‌سازد.
کتاب مذکور نوشتة عظیم بیضایف، استاد دانشگاه ملی تاجیکستان است که به ویرایش پروفسور عمر صفراف، استاد همین دانشگاه و زیر نظر حسن قریبی، رئیس پژوهشگاه فرهنگ فارسی- تاجیکی منتشر شد.
بنا به تصریح مؤلف در پیشگفتار این کتاب، «سال 1996 اولین کتاب تخصصی «زبان فارسی» برای دانشجویان سال اول فکولتیت‌های (=دانشکده‌های) شرق‌شناسی (مؤلفان – ع. بیضایف و ن. جوره‌یف) به طبع رسید… سال 2009 تهیه و نشر نو کتاب درسی با درنظرداشت احتیاجات استادان و دانشجویان صورت گرفت. پس از سنجش بیش از پنج‌ساله و با درنظرداشت قبول قاعده‌های نو املای زبان تاجیکی (2011) ضرورت از نو تهیه کردن کتاب به میان آمد که اینک، در دسترس هواداران آموزش زبان فارسی قرار دارد». وی افزوده‌ است:
«در کتاب برای اولین بار از آوانویسی بین¬المللی که بر اساس الفبای لاتینی تهیه گردیده استفاده شده¬است. آن با درنظرداشت مهمترین دست¬¬آوردهای سال¬های اخیر در مورد تهیۀ کتاب¬های درسی، از جمله روش¬های فعال تعلیم، تفکر انتقادی، گذرش به نظام کریدیتی تحصیل و نیز با استفاده از تجربۀ بین¬المللی تهیۀ کتاب¬های درسی تألیف شده‌است. در تعلیم زبان فارسی به خصوصیت¬های زبان گفتاری آن توجه مخصوص ظاهر شده¬است. به خاطر بیدار نمودن شوق و هوس دانشجویان به خوشنویسی در برخی از صفحات تمرین¬های مخصوص خوشنویسی جای داده شده¬اند.
مواد کتاب قبل از چاپ در گروه¬های فارسی سنجیده شده و مورد پسند استادان و دانشجویان قرار گرفته¬ است.
کتاب شامل بخش¬ آواشناسی (تحلیل قیاسی آواهای فارسی و تاجیکی)، تعلیم حروف، قوائد املاء و متون برای خوانش است. متون برای خوانش بیشتر به شناسایی با ایران و تاریخ آن بخشیده شده ¬است. همچنین به خاطر آشنایی دانشجویان امروزی با تاریخچۀ فاکولتۀ (=دانشکدۀ) شرق¬شناسی (حالا فاکولتۀ زبان¬های آسیا و اروپا) و اولین استادان آن در بارۀ روزگار دو تن از استادان زبان فارسی، خاطرات مؤلف کتاب نیز شامل گشته ¬است.
مؤلف به محرر کتاب پروفسور عمر صفر، مقرضان رسمی عالمجان قاسم¬اف، دکتر علوم فیلولوژی، ابوالفضل محبت¬اف، نامزد علوم فیلولوژی، استاد بخش ایران¬شناسی دانشگاه ملی تاجیکستان و خانم مستوره احمداوا، نامزد علوم فیلولوژی، استاد زبان فارسی دانشگاه دولتی خجند برای مصلحت و مشورت¬های بی‌غرضانه عرض سپاس می¬نماید.
نشر دوم کتاب با دستگیری پژوهشگاه فرهنگ فارسی- تاجیکی سفارت جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان به وقوع پیوست. از این رو مؤلف از جناب آقای حسن قریبی رئیس پژوهشگاه صمیمانه سپاسگزار است».لازم به ذکر است این اثر به تصویب مشاورة وزارت معارف و علم جمهوری تاجیکستان برای چاپ توصیه شده است.
کتاب درسی «زبان فارسی» در 180 صفحه و با شمارگان 1000 نسخه منتشر شد.persian-p-1

Пажӯҳишгоҳи фарҳанги форсӣ-тоҷикӣ дар идомаи ҳамкорӣ бо Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дар пайи дархости раёсати Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон, китоби дарсии «Забони форсӣ»-ро мунташир кард.
Китоби мазкур, ки нашри дувум ва такмилшуда аст, барои донишҷӯёни соли аввали риштаи филологияи Эрон дар донишгоҳҳои Тоҷикистон фароҳам гардида ва муташаккил аз қисматҳои зер мебошад:
– Пешгуфтори муаллиф;
– Бахши аввал. Овоҳои забони форсӣ;
– Бахши дувум. Ҳуруфи форсӣ;
– Бахши севум. Қавоиди имло. Муҳовара.
Матолиби ин китоб ба ду хат – кириллӣ ва форсӣ ва низ ҳамроҳ бо овонигории лотинӣ таҳия шудааст, ки барои донишомӯз имкони хуби шинохти имлои вожаҳо ва хондани намунаи матнҳоро фароҳам месозад.
Китоби мазкур навиштаи Азим Байзоев – устоди Донишгоҳи миллии Тоҷикистон аст, ки ба вироиши устоди ҳамин донишгоҳ Умар Сафаров ва зери назари Ҳасани Қарибӣ – раиси Пажӯҳишгоҳи фарҳанги форсӣ-тоҷикӣ мунташир шуд.
Бино ба тасреҳи муаллиф дар пешгуфтори ин китоб, «соли 1996 аввалин китоби тахассусии «Забони форсӣ» барои донишҷӯёни соли аввали факултетҳои шарқшиносӣ (муаллифон – А. Байзоев ва Н. Ҷӯраев) ба табъ расид… Соли 2009 таҳия ва нашри нави китоби дарсӣ бо дарназардошти эҳтиёҷоти устодону донишҷӯён сурат гирифт. Пас аз санҷиши беш аз панҷсола ва бо дарназардошти қабули Қоидаҳои нави имлои забони тоҷикӣ (2011) зарурати аз нав таҳия кардани китоб ба миён омад, ки инак, дар дастраси ҳаводорони омӯзиши забони форсӣ қарор дорад». Вай афзудааст:
«Дар китоб барои аввалин бор аз овонависии байналмилалӣ, ки бар асоси алифбои лотинӣ таҳия гардида, истифода шудааст. Он бо дарназардошти муҳимтарин дастовардҳои солҳои ахир дар мавриди таҳияи китобҳои дарсӣ, аз ҷумла равишҳои фаъоли таълим, тафаккури интиқодӣ, гузариш ба низоми кредитии таҳсил ва низ бо истифода аз таҷрибаи байналмилалии таҳияи китобҳои дарсӣ таълиф шудааст. Дар таълими забони форсӣ ба хусусиятҳои забони гуфтории он таваҷҷуҳи махсус зоҳир шудааст. Ба хотири бедор намудани шавқу ҳаваси донишҷӯён ба хушнависӣ, дар бархе аз сафаҳот тамринҳои махсуси хушнависӣ ҷой дода шудаанд.
Маводи китоб қабл аз чоп дар гурӯҳҳои форсӣ санҷида шуда ва мавриди писанди устодон ва донишҷӯён қарор гирифтааст.
Китоб шомили бахши овошиносӣ (таҳлили қиёси овоҳои форсӣ ва тоҷикӣ), таълими ҳуруф, қавоиди имло ва мутун барои хониш аст. Мутун барои хониш бештар ба шиносоӣ бо Эрон ва таърихи он бахшида шудааст. Ҳамчунин ба хотири ошноии донишҷӯёни имрӯзӣ бо таърихчаи факултети шарқшиносӣ (ҳоло факултети забонҳои Осиё ва Аврупо) ва аввалин устодони он дар бораи рӯзгори ду тан аз устодони забони форсӣ, хотироти муаллифи китоб низ шомил гаштааст.
Муаллиф ба муҳаррири китоб – профессор Умар Сафар, муқарризони расмӣ – доктори илмҳои филологӣ Олимҷон Қосимов, дотсенти кафедраи филологияи Эрони Донишгоҳи миллии Тоҷикистон Абулфазл Муҳаббатов ва устоди кафедраи забони форсии Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Б. Ғафуров Мастура Аҳмадова барои маслиҳат ва машваратҳои беғаразона арзи сипос мекунад.
Нашри дувуми китоб бо дастгирии Пажӯҳишгоҳи фарҳанги форсӣ-тоҷикии Сафорати Ҷумҳурии Исломии Эрон дар Тоҷикистон ба вуқӯъ пайваст. Аз ин рӯ муаллиф аз ҷаноби оқои Ҳасани Қарибӣ – раиси Пажӯҳишгоҳ самимона сипосгузор аст».
Лозим ба зикр аст ин асар ба тасвиби Мушовараи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон барои чоп тавсия шудааст.
Китоби «Забони форсӣ» дар 180 сафҳа ва бо шуморагони 1 000 нусха тавассути чопхонаи «Пайванд» мунташир шуд.persian-p-2

همچنین بررسی کنید

واژه‌‌نامۀ شکوری در وبگاه پژوهشگاه

«Вожаномаи Шакурӣ» дар вебгоҳи пажӯҳишгоҳ

نرم‌افزار «واژه‌نامۀ شکوری» از سوی پژوهشگاه فرهنگ فارسی- تاجیکی، حاوی بیش از ۴۹۰۰۰۰ (چهارصد و …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *